ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ 7 ਜਨਵਰੀ 2026: ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਵਾਹਨਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਮਨੁੱਖੀ ਆਬਾਦੀ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਕਿਤੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧਦੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਿਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਰਜਿਸਟਰਡ ਵਾਹਨਾਂ ਦੀ ਕੁੱਲ ਸੰਖਿਆ 15 ਲੱਖ ਦੇ ਅੰਕੜੇ ਦੇ ਨੇੜੇ ਪਹੁੰਚ ਗਈ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਇੱਥੋਂ ਦੀ ਅਨੁਮਾਨਿਤ ਮਨੁੱਖੀ ਆਬਾਦੀ ਲੱਗਭੱਗ 13 ਲੱਖ ਹੈ। ਰਜਿਸਟਰਿੰਗ ਐਂਡ ਲਾਇਸੈਂਸਿੰਗ ਅਥਾਰਟੀ (RLA) ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਤ ਅੰਕੜੇ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਪਿਛਲੇ ਪੰਜ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ 2,21,497 ਨਵੇਂ ਵਾਹਨ ਰਜਿਸਟਰ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ, ਜੋ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਦੀ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪ੍ਰਤੀ ਵਿਅਕਤੀ ਵਾਹਨ ਘਣਤਾ ਵਾਲੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਹੋਰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।ਵੇਰਵੇ ਸਾਂਝੇ ਕਰਦਿਆਂ RLA ਪ੍ਰਦੁਮਣ ਸਿੰਘ ਨੇ ‘ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ ਸਮੂਹ’ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਅੰਕੜੇ ਸਾਲ ਦਰ ਸਾਲ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨਾਂ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਵਾਧਾ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਦੋਪਹੀਆ ਵਾਹਨ ਅਤੇ ਮੋਟਰ ਕਾਰਾਂ ਦਾ ਦਬਦਬਾ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਸਾਲਵਾਰ ਅੰਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ 2021 ਵਿੱਚ 36,963 ਵਾਹਨ ਰਜਿਸਟਰ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ, ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 2022 ਵਿੱਚ 47,244 ਅਤੇ 2023 ਵਿੱਚ 50,930 ਵਾਹਨਾਂ ਦਾ ਵੱਡਾ ਉਛਾਲ ਆਇਆ। 2024 ਵਿੱਚ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨਾਂ ਮਾਮੂਲੀ ਘਟ ਕੇ 40,762 ਰਹਿ ਗਈਆਂ, ਪਰ 2025 ਵਿੱਚ ਇਹ ਫਿਰ ਵਧ ਕੇ 45,598 ਹੋ ਗਈਆਂ, ਜੋ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਨਾਲੋਂ ਲਗਪਗ 12% ਵੱਧ ਸੀ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀਵਾਰ ਰੁਝਾਨਾਂ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ ਪੈਟਰੋਲ ਦੋਪਹੀਆ ਵਾਹਨ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪਸੰਦ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਵਾਹਨ ਰਹੇ ਹਨ। 2025 ਵਿੱਚ, 23,466 ਪੈਟਰੋਲ ਦੋਪਹੀਆ ਵਾਹਨ ਰਜਿਸਟਰ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ — ਜੋ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਉਸ ਸਾਲ ਲਈ, ਸਗੋਂ ਪਿਛਲੇ ਪੰਜ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਵੀ ਇੱਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮੋਟਰ ਕਾਰਾਂ ਅਤੇ LMV ਦਾ ਨੰਬਰ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਲੈਕਟ੍ਰਿਕ ਵਾਹਨਾਂ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹਾਲੇ ਵੀ ਘੱਟ ਹੈ ਪਰ ਇਹ ਸਾਲ ਦਰ ਸਾਲ ਲਗਾਤਾਰ ਵਾਧਾ ਦਰਸਾ ਰਹੇ ਹਨ।
RLA ਦੇ ਸਮੂਹਿਕ ਅੰਕੜੇ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਹੁਣ ਤੱਕ ਕੁੱਲ 9,14,023 ਵਾਹਨ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ (RC) ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਜਾ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਮੋਟਰਸਾਈਕਲ ਅਤੇ ਸਕੂਟਰਾਂ ਦੇ 4,78,282 ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਮੋਟਰ ਕਾਰਾਂ ਦੇ 4,35,741 ਹਨ। ਵਪਾਰਕ ਵਾਹਨਾਂ, ਬੱਸਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਕਿਸਮਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲਾ ਕੇ ਕੁੱਲ ਵਾਹਨਾਂ ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਹੁਣ 15 ਲੱਖ ਦੇ ਨੇੜੇ ਪਹੁੰਚ ਗਈ ਹੈ, ਜੋ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਮਨੁੱਖੀ ਆਬਾਦੀ ਨੂੰ ਪਛਾੜ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।ਵਾਹਨਾਂ ਦੀ ਵਧਦੀ ਸੰਖਿਆ ਨਾਲ ਸਰਕਾਰੀ ਆਮਦਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਭਾਰੀ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। RLA ਨੇ 2020-21 ਵਿੱਚ 113.69 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ, 2021-22 ਵਿੱਚ 182.91 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ, 2022-23 ਵਿੱਚ 253.65 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ, 2023-24 ਵਿੱਚ 310.73 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਅਤੇ 2024-25 ਵਿੱਚ 341.84 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦੀ ਕਮਾਈ ਕੀਤੀ। ਚੱਲ ਰਹੇ 2025-26 ਵਿੱਤੀ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਤੱਕ 244.72 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਪਿਛਲੇ ਪੰਜ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ RLA ਨੇ ਕੁੱਲ 1,447.56 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦੀ ਕਮਾਈ ਕੀਤੀ ਹੈ।ਡਿਪਟੀ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਨਿਸ਼ਾਂਤ ਕੁਮਾਰ ਯਾਦਵ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ਵਧਦੀ ਗਿਣਤੀ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਵਧਦੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਅਤੇ ਪਾਰਦਰਸ਼ੀ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਚੁਣੌਤੀ ਇਸ ਵਾਧੇ ਨੂੰ ਟਿਕਾਊ ਢੰਗ ਨਾਲ ਸੰਭਾਲਣ ਦੀ ਹੈ। ਹਰ ਰੋਜ਼ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀਆਂ ਸੜਕਾਂ ‘ਤੇ ਔਸਤਨ 100 ਤੋਂ ਵੱਧ ਨਵੇਂ ਵਾਹਨ ਆ ਰਹੇ ਹਨ, ਜੋ ਟ੍ਰੈਫਿਕ ਜਾਮ, ਪਾਰਕਿੰਗ ਅਤੇ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਵਰਗੀਆਂ ਗੰਭੀਰ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਪੈਦਾ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।
ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਨੇ ਫੈਸਲਾਕੁੰਨ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਉਹ ਬਿੰਦੂ ਪਾਰ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਵਾਹਨਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ ਹੈ। ਇਹ ਗਤੀਸ਼ੀਲਤਾ ਦੀਆਂ ਲੋੜਾਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਜਨਤਕ ਟਰਾਂਸਪੋਰਟ ਅਤੇ ਬਿਹਤਰ ਟ੍ਰੈਫਿਕ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਦੀ ਤੁਰੰਤ ਲੋੜ ‘ਤੇ ਵੀ ਜ਼ੋਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।